U vrijeme kada nije bilo kamera, mobilnih telefona i savremene kontrole saobraćaja, prnjavorski inspektori su i noću obilazili puteve, kontrolišući prevoz robe i otkrivajući različite nepravilnosti. Novinar Brane Radulović proveo je jednu cijelu noć sa inspekcijskom patrolom, zabilježivši događaje koji su objavljeni u tadašnjem Glasu Srpske 2. oktobra 1983. godine.
Tokom višesatne kontrole na području Hrvaćana i okolnih mjesta otkrivani su pokušaji krijumčarenja kafe, nelegalan prevoz građe i robe, ali i brojni vozači kod kojih nisu pronađene nikakve nepravilnosti. Donosimo tekst koji vjerno prikazuje kako je izgledao rad inspekcijskih službi prije više od četiri decenije.
ZAKLINJU SE – LAŽNO
Zvaničnike prnjavorskog Opštinskog odjeljenja za inspekcijske poslove nema predaha ni noću. Stalna dežurstva i intervencije često se nastavljaju i nakon ponoći, kada su najčešće prisutne različite nezakonite radnje. Zato nije bilo neobično da se inspekcijska patrola nađe u bilo kojoj od 27 mjesnih zajednica ili na gradskom području dok većina građana odavno spava.
Jedne takve noći ekipa je krenula prema Hrvaćanima, a sa inspektorima je bio i novinar Glasa Srpske.
Građa bez dokumentacije
Prva kontrola uslijedila je u Lišnji, gdje je zaustavljen Mihajlo Banđak iz Naseobine Lišnja. Tokom provjere ustanovljeno je da za građu koju je prevozio nije imao odgovarajuću otpremnicu, niti je građa bila propisno žigosana. Protiv njega je najavljen postupak šumarske inspekcije.
Nedugo zatim kontrolisan je kombi u vlasništvu Mare Galić iz Bosanske Gradiške, kojim je upravljao njen sin Rajko Galić. Iako je vozilo bilo registrovano za vlastite potrebe, njime je prevozio gotovo tri tone žita za drugo lice – Gruju Stamenkovića, što nije bilo dozvoljeno.
Počinju kontrole u Hrvaćanima
Oko ponoći inspekcijskoj ekipi pridružila se patrola saobraćajne milicije koju su činili Ante Kuzela i Muharem Hadžić.
Prvi kamion koji je kontrolisan pripadao je Cestnom preduzeću Celje, a vozač Mladen Božić imao je svu potrebnu dokumentaciju za prevoz jelove građe prema Banovićima.
Bez nepravilnosti prošli su i:
- Živorad Malenović iz Velike Plane
- Goca Lančevski, koji se vraćao u Kičevo
- Živojin Malašević i njegovi saputnici iz Pečeneg Ilove
Zaklinjali se da nemaju kafu
Najzanimljiviji slučaj zabilježen je kada je zaustavljena „askona“ austrijskih registarskih oznaka u kojoj su bili Stanko Sandić iz Crkvene i Branislavko Marinković iz Skakavaca.
Na pitanje o robi koju prevoze tvrdili su da nemaju ništa neprijavljeno. Međutim, detaljnim pregledom pronađeno je:
- 10 kilograma kafe kod Stanka Sandića
- 5 kilograma kafe kod Branislavka Marinkovića
Kafa je bila sakrivena u improvizovanim bunkerima.
Brojne kontrole tokom noći
Tokom noći kontrolisani su i:
- Rasim Lozić iz Prnjavora, vođa puta autobusa iz Beča
- autobus iz Minhena sa 47 putnika, kojim je upravljao Božo Vimer iz Dravograda
- Milorad Đurđević iz Pečeneg Ilove, koji se vraćao iz Diseldorfa
- Zoran Panić, vozač prijedorskog Javora
- Ostoja Mirjanić iz Kočićeva
- Milivoje Malešević iz Čivčija
- autobus Alpetoura iz Kranja, kojim je upravljao Mladen Gavrić
- Boško Ignjatić iz Nožičkog
- Branko Perić iz Mašića u opštini Bosanska Gradiška
Kod njih nisu utvrđene ozbiljnije nepravilnosti.
Još dvije zapljene kafe
Pred zoru je zaustavljen Redžo Korkarić sa saputnicima iz Lišnje, koji su imali samo dozvoljenu količinu kafe.
Međutim, kod Jelenka Kuzmanovića, koji se vraćao iz Linca prema Gusaku, pronađeno je ukupno 14 kilograma neprijavljene kafe, iako je prethodno tvrdio da nema ništa više od prijavljene količine. Dio kafe pripadao je njegovom saputniku Teodoru Mariću iz Crkvene.
Nedugo zatim kontrolisan je i Veselko Kuzmanović iz Gusaka, kod kojeg je pronađeno čak 16,5 kilograma skrivene kafe.
Smjena završena u zoru
Radni dan prnjavorskih inspektora završio je oko 6.30 časova ujutro. Za njih nije bilo klasičnog radnog vremena od osam do 15 časova – dežurstva su često trajala cijelu noć, a već narednih dana slijedile su nove kontrole.
Tekst: Brane Radulović, „Glas Srpske“, 2. oktobar 1983. godine.
